Szatkowanie i ‘deszatkowanie’ nauki

Szatkownica to urządzenie bardzo przydatne w kuchni, które służy do szatkowania warzyw. Proces szatkowania dotyczy również nauki, a w Polsce przybrał on monstrualne rozmiary, doprowadzając do tego, że nauka dzieli się na 102 dyscypliny. Co więcej pojawiły się wnioski w sprawie wyłaniania nowych dyscyplin. Dlaczego tak się stało – jest to wynik radosnej twórczości przedstawicieli nauki i nieroztropnych decyzji osób sankcjonujących te propozycje, najpewniej zgodnie z prawem. Pytanie,…

Szczegóły

Uwagi na temat studiów doktoranckich w kontekście proponowanych zmian

Jako doktorant IV roku studiów doktoranckich na I Wydziale Lekarskim Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego z dużą uwagą śledzę propozycje zmian i pokładam duże nadzieje w przygotowywanej reformie szkolnictwa wyższego. W sposób szczególny chciałbym pogratulować Panu Ministrowi odwagi, iż wbrew przeciwnościom i licznym głosom krytyki podjął się tak ważnego, potrzebnego, a zarazem odpowiedzialnego zadania. Jako uczestnik Narodowego Kongresu Nauki, odbywającego się dniach 19-20 września w Krakowie, z uwagą przysłuchiwałem…

Szczegóły

Podsumowanie panelu „Ustawa o szkolnictwie wyższym i nauce w oczach młodych naukowców”

Dla młodych badaczy zrzeszonych w Akademii Młodych Uczonych PAN szczególnie ważne jest zagadnienie tzw. „doskonałości naukowej”. Postanowiliśmy zatem w czasie prowadzonego przez nas panelu „Ustawa o szkolnictwie wyższym i nauce w oczach młodych naukowców” odpowiedzieć na pytanie, czy – z punktu widzenia reprezentowanej przez nas dziedziny wiedzy – projekt nowej ustawy wspiera poprawę jakości nauki w Polsce. Odnieśliśmy się do kluczowych naszym zdaniem kwestii, takich jak: umiędzynarodowienie…

Szczegóły

Nowe propozycje studiów – relacja mistrz uczeń, studia międzyobszarowe

Kolegium Międzyobszarowych Studiów Indywidualnych (MSI) to jedna z najciekawszych propozycji Uniwersytetu Wrocławskiego. Są to stacjonarne studia humanistyczne (I i II stopnia oraz pięcioletnie jednolite magisterskie, w zależności od kierunku, na którym student planuje uzyskanie dyplomu) nawiązujące do klasycznego schematu studiowania opartego na relacji mistrz-uczeń. Każdy student wybiera tutora i opracowuje indywidualny tok studiów, wybierając zajęcia z oferty wydziałów Uniwersytetu Wrocławskiego. Dzięki temu można równocześnie studiować np. dowolną filologię, ale również…

Szczegóły

Uwagi po Kongresie Nauki w Krakowie

Prof. Georg Winckler, przewodniczący panelu ekspertów „Peer Review of Poland under the Horizon 2020” przedstawił wykład w czasie Kongresu Nauki Polskiej w Krakowie. Rozpoczął od statystyk cytowań, które są dla nas niekorzystne, podobnie jak dla większości państw postkomunistycznych (tylko Czechy mają wyższe notowania). Dopiero na jednym z ostatnich slajdów pokazał jak niewyobrażalnie niskie są nakłady na kształcenie studentów w Polsce w porównaniu z państwami Unii. Przedstawiony…

Szczegóły

To jest nasza wspólna ustawa – Narodowy Kongres Nauki za nami

Zakończył się Narodowy Kongres Nauki, najważniejsze od wielu lat wydarzenie związane z nauką i szkolnictwem wyższym w Polsce. Najistotniejszym punktem Kongresu było zaprezentowanie przez Wicepremiera, Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego Jarosława Gowina najważniejszych rozwiązań nowej ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, następnie przez dwa dni trwały dyskusje nad poszczególnymi obszarami przedstawionego projektu. Premier Jarosław Gowin zwrócił się do całego środowiska akademickiego z prośbą o nadsyłanie opinii o zapisach projektu…

Szczegóły

Postulat i informacja w sprawie działalności polskich wydawców w światowym obiegu i dystrybucji książek naukowych

MNiSW od wielu lat dąży do umiędzynarodowienia dorobku polskiej nauki. Dotychczasowe wysiłki nie przyniosły istotnych rezultatów, gdyż stosuje się wadliwe instrumentarium. Ich przykładem jest program wspierania, w ramach Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki (moduł Uniwersalia), tłumaczeń  książek wydanych w języku polskim na języki kongresowe, głównie angielski. Reguły konkursu wymagają, by wnioskodawca nawiązał na etapie przygotowywania wniosku współpracę z renomowanym wydawnictwem zagranicznym. To błędne koło, bo wydawca zagraniczny…

Szczegóły

Uwagi i postulaty dotyczące projektów nowej Ustawy o szkolnictwie wyższym

Sporo uwagi poświęcono propozycjom zmiany ustroju Uczelni; wśród tychże postulatów znajduje się wiele rozwiązań zbliżonych do tych, które stosowane są w krajach Zachodu (w szczególności – w Stanach Zjednoczonych). Duża część z proponowanych rozwiązań ma charakter centralizacyjny. Wśród powodów konieczności zmiany ustroju wymienia się między innymi zjawisko nepotyzmu. Uważamy, że jakkolwiek zmiany są konieczne, to można zaproponować inne rozwiązanie: wzmocnienie władzy Senatu…

Szczegóły

Rekomendacje do ustawy – współpraca nauki z gospodarką

Należy poprawić mobilność pracowników nauki poprzez wprowadzenie gwarancji ponownego zatrudnienia na uczelni pracownika po zakończeniu projektu w przemyśle w którym był zatrudniony. Należy stworzyć mechanizmy zatrudnianie w nauce ludzi z doświadczeniem pracy w przemyśle. Należy zatrudniać w przemyśle ludzi z dorobkiem naukowym. Doktorantami mogą np. być pracownicy przedsiębiorstw, którzy zostają oddelegowani na 3 lata doktoratu na uczelnię i wracają potem do pracy w przedsiębiorstwie. Zalecane jest uruchamianie projektów tworzących bazę wiedzy…

Szczegóły

Współpraca międzynarodowa w ramach dużych zespołów badawczych

Uwagi wstępne   Obecny wysoki poziom polskiej fizyki zawdzięczamy niewątpliwie temu, że istniała wspaniała tradycja (Maria Skłodowska-Curie czy Marian Smoluchowski) oraz że  kilku wybitnych uczonych przeżyło drugą wojnę światową. Nasi mistrzowie publikowali prace w najlepszych zachodnich czasopismach i zachowali przedwojenne kontakty naukowe z bardzo dobrymi fizykami za Zachodzie. Pomimo komunizmu posyłali więc swoich najzdolniejszych uczniów na staże w dobrych ośrodkach badawczych za granicą. Patrząc na to z perspektywy…

Szczegóły